فرق عمل ماستکتومی با لامپکتومی
قبل از اینکه به مزایا و معایب هر نوع جراحی سرطان سینه بپردازیم، اجازه دهید به سرعت دو روش را تعریف کنیم و به این موضوع بپردازیم که چه چیزی ممکن است یک گزینه را برای برخی از زنان مناسب تر از گزینه دیگر کند:
- جراحی لامپکتومی (که به آن جراحی حفظ پستان نیز میگویند) تنها تومور و حاشیه ای از بافت سالم اطراف (و اغلب یک یا چند غدد لنفاوی زیر بغل) را حذف میکند.
- ماستکتومی جراحی برای برداشتن کل پستان (و اغلب برخی از غدد لنفاوی زیر بغل) است.
مزایا و معایب جراحی ماستکتومی و لامپکتومی
جراحی سینه، چه در قالب ماستکتومی و چه لامپکتومی، هرکدام با مزایا و معایب خاص خود همراه است. انتخاب روش مناسب بستگی به اندازه و محل تومور، وضعیت جسمی بیمار و اولویتهای شخصی او دارد. در ادامه، به بررسی دقیقتر مزایا و معایب هر یک از این جراحیها میپردازیم تا بیماران بتوانند با اطلاعات کامل تصمیمگیری کنند.
حفظ حس و عملکرد سینه در لامپکتومی
برخی بیماران لامپکتومی را به ماستکتومی ترجیح میدهند، زیرا به آنها امکان میدهد بخشی از حس و عملکرد سینه اصلی را حفظ کنند. علاوه بر این، در برخی موارد پس از لامپکتومی، حفظ توانایی شیردهی امکانپذیر است، در حالی که در ماستکتومی این امکان وجود ندارد. حتی اگر تومور به حدی بزرگ باشد که نیاز به بازسازی پس از لامپکتومی باشد، بیمار ممکن است همچنان بتواند بیشتر احساس طبیعی سینه خود را حفظ کند. برای بسیاری از زنان، حفظ حس سینه یکی از مهمترین اولویتها و دلایل اصلی انتخاب لامپکتومی است.
وقتی تومور به اندازهای کوچک است که میتوان آن را بدون تغییر شکل سینه برداشت، جراحان انکولوژی معمولاً لامپکتومی را توصیه میکنند. این روش کمتر تهاجمی است، نیاز به مداخله جراحی گسترده ندارد، بهبودی سریعتری دارد و بهطور کلی خطرات کمتری ایجاد میکند. هرچند لامپکتومی معمولاً با پرتودرمانی همراه است، اما اکثر زنانی که بدون بازسازی تحت این عمل قرار میگیرند، نتایج زیبایی رضایتبخشی دارند و نیازی به مراجعه به جراح پلاستیک ندارند.
عوارض پرتودرمانی تمایل به لامپکتومی را میکاهد
از آنجایی که درمان استاندارد سرطان سینه با لامپکتومی شامل پرتودرمانی بعدی است، برخی از زنان که کاندیدای خوبی برای لامپکتومی هستند، ماستکتومی را به امید اجتناب از پرتودرمانی و عوارض جانبی احتمالی آن انتخاب میکنند. این موارد ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- درد مزمن
- احتمال عود بیشتر در لامپکتومی
- تیره شدن پوست (هیپرپیگمانتاسیون) و سایر تغییرات رنگ
- تورم در پوست (ادم لنفاوی سینه) که سینه را بزرگتر میکند.
- آتروفی بافت باقیمانده سینه، که باعث کوچکتر شدن کل سینه میشود.
- تشکیل بافت اسکار (یا فیبروز) در داخل ماهیچه های سینه و قفسه سینه
- تغییرات فیزیکی در پوست و بافت سینه، پوست را ضخیم تر و کشش کمتری ایجاد میکند.
اگرچه مطالعات نشان داده اند که میزان بقای زنانی که تحت عمل لامپکتومی قرار میگیرند، مشابه میزان بقای زنانی است که تحت ماستکتومی قرار میگیرند، اما آنها همچنین دریافته اند که احتمال عود سرطان موضعی با لامپکتومی کمی بیشتر است. به همین دلیل، به زنانی که تحت عمل لامپکتومی قرار میگیرند توصیه میکنیم که به طور منظم ماموگرافی انجام دهند.
اجتناب از پرتودرمانی در ماستکتومی
زنانی که تحت روش های مختلف عمل ماستکتومی قرار میگیرند، ممکن است بتوانند از پرتودرمانی و عوارض جانبی احتمالی آن اجتناب کنند، تا زمانی که سرطان به بافت های اطراف گسترش نیابد. در بسیاری از موارد، ماستکتومی حاشیه بزرگی از بافت سالم را حذف میکند که ممکن است نیازی به پرتودرمانی نباشد. اما برخی از زنان پس از ماستکتومی همچنان به پرتودرمانی نیز نیاز دارند. اگر سرطان به غدد لنفاوی زیر بغل گسترش یافته باشد، احتمال عود موضعی سرطان در طی پنج سال در بیمار حدود 23 درصد است. پرتودرمانی پس از ماستکتومی این خطر را تا حدود 6 درصد کاهش میدهد.
ماستکتومی نیاز کمتر به غربالگری های معمول سرطان
از آنجایی که ماستکتومی با احتمال کمتری برای عود سرطان موضعی در مقایسه با لامپکتومی همراه است، برخی از زنان مجبور نیستند پس از ماستکتومی به اندازه کافی غربالگری سرطان داشته باشند. کسانی که یک سینه را برداشته اند، فقط به ماموگرافی روی سینه سالم نیاز دارند. کسانی که ماستکتومی دوطرفه روی هر دو سینه انجام میدهند، دیگر نیازی به ماموگرافی معمولی ندارند. سرطان ممکن است همچنان روی پوست یا دیواره قفسه سینه عود کند، اما توده ها یا سایر علائم سرطان معمولاً با معاینات فیزیکی منظم قابل شناسایی هستند.
ماستکتومی با بازسازی، زمان بهبودی طولانی و کاهش حس سینه
ماستکتومی با بازسازی، معمولاً شامل چندین عمل جراحی است، حتی اگر بازسازی فوری را در طول جراحی سینه انتخاب کنید؛ اعمال جراحی بیشتر به معنای اختلال بیشتر در زندگی روزمره شما، روند بهبودی طولانیتر و خطر بالاتر عوارض است. اینها ملاحظات مهمی هستند که باید هنگام تصمیمگیری برای انتخاب ماستکتومی بررسی شوند. پارشیال ماستکتومی، به عنوان یک گزینه محافظهکارانهتر، میتواند با حفظ بخش بیشتری از بافت سالم سینه، برخی از این چالشها را کاهش دهد و دوره نقاهت کوتاهتر و عوارض کمتری داشته باشد.
یکی دیگر از معایب ماستکتومی، از دست دادن حس سینه است که معمولاً با بازسازی پس از ماستکتومی همراه است. حتی اگر بیمار کاندید مناسبی برای ماستکتومی نگهدارنده نوک پستان یا ماستکتومی محافظ پوست باشد، برداشتن پستان، حداقل باعث بی حسی میشود. با این حال، بسته به نوع بازسازی که بیمار تحت آن قرار می گیرد، سینه او ممکن است همچنان در لمس گرم و نرم باشد. تکنیکهای جدید با استفاده از پیوندهای عصبی ممکن است به بازیابی برخی از احساس پستان پس از ماستکتومی کمک کند، اما نتایج غیرقابل پیشبینی هستند و ممکن است تا دو سال طول بکشد.
ماستکتومی بدون بازسازی، بهبودی سریعتر
در حالی که برخی از زنان سینه های خود را بخشی ذاتی از زنانگی خود میدانند و حفظ فرم طبیعی سینه تا حد امکان برایشان بسیار مهم است، گروه دیگری وابستگی عاطفی قابل توجهی به سینه های خود احساس نمیکنند و هویتشان را به طور ذاتی با آن مرتبط نمیدانند. این دسته از زنان اغلب ماستکتومی بدون بازسازی را انتخاب میکنند چرا که سادهترین گزینه درمانی با کمترین نیاز به مراقبتهای بعد از عمل و سریعترین روند بهبودی است. برای زنانی که تحت عمل ماستکتومی یکطرفه قرار میگیرند و تمایلی به بازسازی سینه ندارند، پروتزهای مختلفی وجود دارد که میتواند ظاهر متقارنی را زیر لباس ایجاد کند.
اگر به این گزینه علاقه دارید، مطمئن شوید که جراح سینه شما، تجربه بخیه زدن به روشی را داشته باشد که، جای زخم ها نامحسوس باقی بماند و تا حد امکان تحرک و عملکرد عضلات در بازوها و قفسه سینه شما، حفظ شود.
کدام گزینه بهتر است: ماستکتومی یا لامپکتومی؟
همه بیماران مبتلا به سرطان سینه میتوانند ماستکتومی را انتخاب کنند، اما فقط برخی از آنها کاندیدای لامپکتومی هستند. در سرطان پستان در مراحل اولیه، اگر تومور به اندازهای کوچک باشد که بتوان آن را با لامپکتومی برداشت و به دنبال آن پرتودرمانی انجام داد، نرخ بقای کلی در هر دو روش تقریباً یکسان است. جالب است بدانید که لامپکتومی به دنبال پرتودرمانی میزان عود کمی دارد؛ اما خطر متاستاز سرطان (گسترش به سایر قسمتهای بدن) در هر دو جراحی تقریباً یکسان است.
خوشبختانه، پیشرفتهای اخیر در تکنیکهای جراحی، به جراحان سینه اجازه میدهد تا با دقت و ظرافت بیشتری عمل کنند و بافت سالم بیشتری را حفظ کنند. همچنین، درمانهای نوین پیش از جراحی مانند ایمونوتراپی و درمان هدفمند، میتوانند به کوچک شدن تومور کمک کنند و احتمال حفظ بافت سالم را در حین لامپکتومی، افزایش دهند.
صرف نظر از توصیه ما، برخی از زنانی که واجد شرایط لامپکتومی هستند، همچنان ماستکتومی یا ماستکتومی دوطرفه (با برداشتن هر دو سینه) را انتخاب میکنند؛ زیرا یک جهش ژنتیکی دارند که آنها را مستعد ابتلا به سرطان دوم در همان پستان یا پستان دیگر میکند. با برداشتن یک یا هر دو سینه، میتوان شانس ابتلا به سرطان سینه دوم را کاهش داد.
چه کسانی کاندید ماستکتومی هستند؟
بیمارانی که معیارهای زیر را دارند، کاندیدای مناسبی ماستکتومی هستند:
- افرادی که درگیر سرطان در مجاری شیری هستند
- افرادی که سرطان سینه آنها در مراحل اولیه قرار دارد
- افرادی که سرطان سینه پیشرفته موضعی دارند
- افرادی که سرطان سینه التهابی دارند
- افرادی که به بیماری پاژه در نوک پستان (سینه) مبتلا باشند
- افرادی که سرطان سینه آنها پس از لامپکتومی و پرتودرمانی عود کرده باشد.
چه کسانی کاندید لامپکتومی هستند؟
بیمارانی کاندید لامپکتومی هستند که در شرایط زیر باشند:
- سرطان فقط یک ناحیه از سینه را تحت تاثیر قرار داده باشد
- تومور در مقایسه با اندازه سینه بیمار نسبتاً کوچک باشد
- پزشک مطمئن باشد که بافت باقیمانده کافی، برای تغییر شکل سینه پس از برداشتن تومور خواهید داشت.
- بیمارانی که شرایط جسمی و روحی پرتودرمانی کامل را دارند
دوره نقاهت بعد از ماستکتومی و لامپکتومی
دوره نقاهت پس از ماستکتومی و لامپکتومی از جنبههای مختلفی با یکدیگر تفاوت دارند. ماستکتومی، که شامل برداشتن کامل پستان است، معمولاً دوره بهبودی طولانیتری دارد و نیاز به مراقبتهای بیشتری دارد. در مجموع، لامپکتومی دوره نقاهت کوتاهتری دارد و نیاز به مراقبتهای کمتری دارد. با این حال، انتخاب بین ماستکتومی و لامپکتومی بستگی به شرایط خاص هر بیمار، اندازه و محل تومور، و توصیههای تیم پزشکی دارد. مهم است که بیمار با پزشک خود مشورت کند تا بهترین گزینه درمانی را انتخاب کند.
| ویژگی | ماستکتومی | لامپکتومی |
|---|---|---|
| مدت زمان بهبودی | ۳ تا ۴ هفته؛ اگر بازسازی همزمان انجام شود ۶ تا ۸ هفته | ۱ تا ۲ هفته؛ در صورت نیاز به پرتودرمانی یا درمانهای دیگر ممکن است طولانیتر شود |
| میزان درد و نیاز به دارو | درد شدیدتر، نیاز به مسکنهای قویتر؛ بازسازی همزمان ممکن است درد را افزایش دهد | درد کمتر، معمولاً با مسکنهای معمولی کنترل میشود |
| عوارض و خطرات | عفونت، خونریزی، جمع شدن مایع (سروم)، سفتی شانه | عفونت، خونریزی، سفتی شانه |
| نتیجه ظاهری | ممکن است نیاز به بازسازی برای ظاهر طبیعیتر داشته باشد؛ بازسازی میتواند همزمان یا بعداً انجام شود | تغییرات ظاهری کمتر؛ در صورت پرتودرمانی ممکن است ظاهر پستان کمی تحت تأثیر قرار گیرد |
تأثیر روانی ماستکتومی و لامپکتومی بر بیماران
ماستکتومی و لامپکتومی میتوانند تأثیر روانی قابل توجهی بر بیماران داشته باشند. ماستکتومی، به دلیل برداشتن کامل پستان، اغلب با احساس از دست دادن هویت بدنی، کاهش اعتماد به نفس و اضطراب بیشتر همراه است و ممکن است نیاز به حمایت روانشناختی طولانیتری داشته باشد.
در مقابل، لامپکتومی که بخش کوچکی از بافت پستان را حفظ میکند، معمولاً فشار روانی کمتری ایجاد میکند و بیماران راحتتر با تغییرات ظاهری کنار میآیند. با این حال، هر دو روش نیازمند مشاوره و حمایت عاطفی هستند تا بیمار بتواند با تغییرات جسمی و احساسی پس از جراحی سازگار شود.
برای انجام عمل ماستکتومی یا لامپکتومی به چه پزشکی مراجعه کنیم؟
انتخاب جراح مناسب برای ماستکتومی یا لامپکتومی تصمیمی مهم است که باید با دقت انجام شود؛ در اینجا چند نکته برای کمک به شما در انتخاب جراح مناسب آورده شده است:
- تخصص: به دنبال جراح سینه باشید که در جراحی سرطان سینه و بازسازی سینه تخصص و تجربه داشته باشد.
- تجربه: تعداد جراحیهای ماستکتومی و لامپکتومی که جراح انجام داده است را جویا شوید.
- موفقیت: نرخ موفقیت جراح را در دستیابی به نتایج مطلوب برای بیماران مشابه خود بررسی کنید.
- ارتباط: جراح را انتخاب کنید که با او احساس راحتی می کنید و می توانید به طور موثر با او ارتباط برقرار کنید.
- محل: به دنبال جراح در محل مناسب باشید تا رفت و آمد برای معاینات و پیگیری ها آسان باشد
مراحل انتخاب جراح:
- مشاوره با پزشک: از پزشک معالج خود برای معرفی جراحان مناسب منطقه خود درخواست کنید.
- تحقیق: در مورد سابقه و تجربه جراحان مورد نظر تحقیق کنید.
- مشاوره با جراحان: با هر جراح به طور جداگانه مشورت کنید و سوالات خود را بپرسید.
- انتخاب جراح: جراح را انتخاب کنید که با او احساس راحتی می کنید و به تخصص و تجربه او اعتماد دارید.
خوشبختانه امروزه، با جراحی پلاستیک مدرن و تکنیک های جراحی انکوپلاستیک، نتایج مثبت زیبایی شایع تر از مواردی است که لامپکتومی یا ماستکتومی را انتخاب کنید؛ اما این نکته را در نظر داشته باشید که، داشتن انتظارات واقع بینانه از نتایج زیبایی درمان سرطان سینه بسیار مهم است. نتایج ضعیف می تواند تا مدت ها پس از پایان درمان سرطان بر سلامت عاطفی و تصویر شما از خود، تاثیر بگذارد.
دکتر وحید حریری، جراح پستان و فلوشیپ جراحی زیبایی، در طول جلسات مشاوره، نتایج بلندمدت بالقوه را، از نظر ظاهر و احساس سینه، پس از هر نوع جراحی ارزیابی می کنند.
انتخاب آگاهانه؛ ماستکتومی یا لامپکتونی
لامپکتومی و ماستکتومی، دو روش درمانی رایج برای سرطان سینه هستند که هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارند. در لامپکتومی، تنها بخشی از سینه که به سرطان مبتلا شده است برداشته میشود؛ در حالی که در ماستکتومی کل سینه برداشته میشود. انتخاب بین این دو روش به عوامل مختلفی از جمله محل و مرحله سرطان، اندازه سینهها و ترجیحات شخصی بیمار بستگی دارد.
هرچند، انتخاب بین لامپکتومی و ماستکتومی یک تصمیم شخصی است، اما پزشک متخصص با بررسی دقیق شرایط شما و در نظر گرفتن تمامی جوانب و فاکتورهای لازم، به شما در انتخاب بهترین روش درمانی کمک خواهد کرد. بهطورکلی، هیچ روش درمانی “بهترین” برای همه وجود ندارد و انتخاب نهایی به شرایط و ترجیحات فردی هر بیمار بستگی دارد. مهم است که اطلاعات کافی در مورد هر دو روش درمانی داشته باشید تا بتوانید با اطمینان خاطر بهترین تصمیم را برای سلامتی خود بگیرید.
آدرس مطب: میدان آرژانتین خیابان الوند روبروی بیمارستان کسری بن بست آریا پلاک ۲ ساختمان پزشکان آریا طبقه اول
شماره تماس مطب: 02188732902





