سرطان سینه در بارداری | علائم سرطان پستان در بارداری

آیا امکان ابتلا به سرطان سینه در بارداری وجود دارد؟

ابتلا به سرطان سینه در بارداری اگرچه نادر است، اما یکی از شایع‌ترین انواع سرطان در بارداری محسوب می‌شود. بر اساس داده‌های پزشکی، این بیماری در حدود ۱ مورد از هر ۳۰۰۰ بارداری رخ می‌دهد که معادل تقریبی ۰٫۰۳ درصد از کل بارداری‌هاست.

آمارها نشان می‌دهد بیشترین موارد تشخیص سرطان سینه در دوران بارداری در زنان ۳۲ تا ۳۸ سال دیده می‌شود؛ موضوعی که با افزایش سن بارداری در سال‌های اخیر، اهمیت بیشتری پیدا کرده است. از سوی دیگر، تغییرات طبیعی پستان‌ها در دوران بارداری مانند افزایش حجم، سفتی و حساسیت می‌تواند تشخیص زودهنگام سرطان سینه را با تاخیر مواجه کند. به همین دلیل، توجه به علائم غیرعادی و مراجعه به‌موقع به پزشک اهمیت بالایی دارد.

شواهد علمی نشان می‌دهد در صورت تشخیص به‌موقع و انتخاب روش درمانی مناسب، نتایج درمان سرطان سینه در بارداری قابل‌قبول بوده و شانس کنترل بیماری بالا است، بدون آن‌که لزوماً سلامت جنین به خطر بیفتد. ^{www.webmd.com}

علائم سرطان سينه در بارداری

علائم سرطان سینه در بارداری ممکن است با تغییرات طبیعی این دوران اشتباه گرفته شود، به همین دلیل توجه به نشانه‌های غیرعادی اهمیت زیادی دارد. هر تغییری که به‌صورت مداوم باقی بماند یا با گذشت زمان شدیدتر شود، نیازمند بررسی پزشکی است. آگاهی از این علائم به مادران باردار کمک می‌کند تا در صورت لزوم، در زمان مناسب برای تشخیص و درمان اقدام کنند.

برخی از مهم‌ترین علائم سرطان سینه در بارداری عبارت‌اند از:

• وجود توده‌ای سفت و بدون درد در پستان یا ناحیه زیر بغل که از بین نمی‌رود
• تغییر در اندازه، شکل یا تقارن پستان‌ها
• فرورفتگی، ضخیم شدن یا تغییر بافت پوست سینه
• قرمزی یا التهاب غیرعادی پوست پستان
• تغییر در نوک پستان مانند فرو رفتن، انحراف یا پوسته‌پوسته شدن
• ترشح غیرطبیعی از نوک پستان، به‌ویژه ترشحات خونی
• احساس درد مداوم و موضعی در یک بخش مشخص از پستان

دلایل ابتلا به سرطان در بارداری چیست؟

عوامل مختلفی در بروز سرطان در بارداری نقش دارند که مهم‌ترین آن‌ها شامل سابقه خانوادگی، چاقی و افزایش سن است. بارداری به‌ خودی‌ خود عامل ایجاد سرطان سینه محسوب نمی‌ شود؛ اما تغییرات شدید هورمونی در این دوران می‌تواند بر سلول‌های سرطانی از پیش موجود در بافت سینه تاثیر گذاشته و باعث فعال‌تر شدن آن‌ها شود.

به همین دلیل، موضوعاتی مانند احتمال بارداری در شیمی درمانی و زمان‌بندی درمان‌ها، برای زنانی که در سن باروری هستند اهمیت ویژه‌ ای پیدا می‌کند. در واقع نوسانات هورمونی دوران بارداری ممکن است موجب رشد سریع‌تر سلول‌های سرطانی و پیشرفت بیماری شود.

از این رو، زنانی که سابقه خانوادگی سرطان سینه یا سایر عوامل خطر را دارند، بهتر است پیش از بارداری غربالگری‌های لازم را انجام دهند و در طول بارداری نیز تحت نظر پزشک باشند تا هرگونه تغییر غیرعادی در پستان‌ها به‌موقع بررسی و پیگیری شود.

نحوه تشخیص سرطان سینه در دوران بارداری

متاسفانه سرطان سینه در بارداری، به دلیل نگرانی برای سلامت جنین، فشارهای روانی زیادی، برای مادر باردار، به دنبال دارد. این می‌تواند یک وضعیت آسیب زا و بسیار دشوار باشد، اما به لطف گزینه های درمانی فراوان موجود، هنوز هم برای مادر و هم برای کودک، امید وجود دارد. اگر پزشک شما متوجه توده های پستانی در بارداری یا ناهنجاری های غیر طبیعی در پستان شود، ممکن است برای بررسی دقیق تر، آزمایشات بشتری مانند مواد زیر توصیه کند:

1. آزمایش خون
2. سونوگرافی از سینه ها
3. بیوپسی
4. ماموگرافی

در بیوپسی تعدادی از سلول های مشکوک، بااستفاده از یک سوزن بلند برداشته می‌شود و سپس در زیر میکروسکوپ برای چک کردن علائم سرطان، بررسی می‌شود. هرچند در ماموگرافی مقداری اشعه به بدن تابیده می‌شود، ولی در شرایط خاص ممکن است پزشک برای تشخیص دقیق‌تر ناچار به انجام این آزمایش شود. در این حالت یک محافظ سربی روی شکم مادر باردار قرار می‌گیرد، تا از رسیدن اشعه به جنین، جلوگیری شود.

بعد از تایید وجود سرطان سینه در مادر باردار، پزشک متخصص با استفاده از آزمایشات اضافی میزان هورمون‌ ها، فاکتورهای رشد و نوع ژن موجود در بافت‌ های سرطانی را اندازه‌ گیری می‌کند، تا متوجه شود سرطان با چه سرعتی در حال رشد و گسترش است. در این مرحله تیم پزشکی سعی دارد برنامه درمانی طراحی کند که علاوه بر حفظ سلامت شما، از کودک متولد نشده شما نیز محافظت کند.^{www.whattoexpect.com}

درمان سرطان سینه در بارداری

گزینه های درمان سرطان سینه در بارداری، به مرحله سرطان و سن جنین بستگی دارد؛ اکثر مادران باردار مبتلا به سرطان سینه می‌توانند تحت عمل جراحی لامپکتومی یا ماستکتومی قرار بگیرند، که در آن سینه (یا بخشی از آن) به همراه غدد لنفاوی درگیر سرطان، برداشته می‌شود.

اما حتی اگر پزشکان تمام بافت‌های آلوده  را با استفاده از جراحی بردارند، بسته به مرحله سرطان، اغلب به درمان بیشتری برای از بین بردن سلول‌ های سرطانی باقی مانده نیاز است؛ به همین دلیل باید خطرات و مزایای همه گزینه های درمانی را به طور کامل درک کنید. در برخی موارد، می توان این درمان را به بعد از زایمان موکول کرد.

به طور کلی برای درمان سرطان سینه در بارداری و شرایط عادی، اغلب از یک یا چند روش زیر استفاده می‌شود:

هورمون درمانی سرطان سینه در بارداری

در این روش، با استفاده از داروهایی مانند تاموکسیفن، هورمون های خاصی را برای جلوگیری از رشد سلول های سرطانی به بدن تزریق می‌کنند. معمولا زنان باردار کاندیدای مناسبی برای درمان های هورمونی نیستند؛ زیرا نرخ بروز نقایص مادرزادی در این روش بسیار زیاد است.

از آنجایی که اثرات هورمون درمانی بر روی جنین هنوز به طورکامل  مشخص نیست؛ هورمون درمانی تنها بعد از تولد نوزاد تجویز می‌شود. اگرچه سرطان به خودی خود نمی‌تواند به جنین سرایت کند و به او آسیب برساند، اما گاهی اوقات بهترین برنامه درمانی برای مادر، ممکن است جنین را در معرض خطر قرار دهد.

پرتو درمانی سرطان سینه در بارداری

پرتودرمانی یک روش درمانی است که در آن از اشعه ایکس با انرژی بالا برای نابود کردن سلول‌های سرطانی استفاده می‌شود. هدف از این درمان، تخریب DNA سلول‌های سرطانی است به طوری که رشد و تکثیر آنها متوقف شود. اما از آنجا که اشعه ایکس می‌تواند تاثیرات منفی و مضر بر جنین در دوران بارداری داشته باشد، معمولا در دوران بارداری از انجام این درمان خودداری می‌شود. پزشکان در اکثر مواقع توصیه می‌کنند که درمان پرتودرمانی تا پس از تولد نوزاد به تعویق بیفتد.

جراحی سرطان سینه در بارداری

معمولا جراحی اولین قدم برای درمان سرطان پستان در مراحل اولیه، چه در زنان باردار و چه غیر باردار، است. خوشبختانه جراحی در دوران بارداری می‌تواند بدون خطر و یا با خطر کمی برای فرزند متولد نشده انجام شود؛ بنابراین تیم پزشکی به احتمال زیاد با برداشتن توده با لامپکتومی یا ماستکتومی و احتمالا برخی از غدد لنفاوی زیر بازو، درمان را شروع می‌کنند.

به طور کلی، جراحی در هر سه ماهه بارداری بی خطر است؛ اگر سرطان هنوز در مراحل اولیه خود باشد، پزشک به احتمال زیاد برداشتن توده مشکوک (لومپکتومی) یا کل پستان (ماستکتومی) را توصیه می‌کند. به طورکلی در سه ماهه اول یا دوم بارداری، معمولا ماستکتومی، بهترین راه جراحی است.

شیمی درمانی سرطان سینه در بارداری

شیمی درمانی در بارداری یکی از روش‌های درمان سرطان سینه است که با استفاده از داروها، رشد و تکثیر سلول‌های سرطانی را متوقف می‌کند. بررسی‌های علمی نشان می‌دهد انجام شیمی‌درمانی معمولا پس از سه‌ماهه اول بارداری برای جنین ایمن‌تر است، هرچند ممکن است خطراتی مانند زایمان زودرس یا کاهش وزن نوزاد هنگام تولد را افزایش دهد. به همین دلیل، زمان شروع و نوع داروها با توجه به مرحله سرطان و سن بارداری، به‌صورت کاملا تخصصی توسط پزشک تعیین می‌شود.

با توجه به آن که دکتر وحید حریری جراح پستان و فلوشیپ جراحی زیبایی، جزو نادر جراحان پلاستیک است که در زمینه سرطان پستان نیز فعالیت داشته اند، تجربه و دانش بالایی در این زمینه دارند؛ در نتیجه می‌توانید به ایشان مراجعه نموده و پس از کسب اطلاعات کافی، با اطمینان خاطر روند درمان خود را پیگیری نمایید.

براساس تحقیقات انجام‌شده توسط دکتر جورجیا سالونیا از موسسه‌ی تحقیقات سرطان میلان و دکتر ریچارد پیتی از دانشگاه جانز هاپکینز، بارداری می‌تواند هم موجب کاهش و هم موجب افزایش خطر ابتلا به سرطان سینه شود. بر اساس مطالعات انجمن سرطان آمریکا (ACS)، بارداری زودهنگام، به‌ویژه قبل از 30 سالگی، می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را کاهش دهد؛ اما در برخی موارد خاص، بارداری ممکن است منجر به رشد سریع‌تر تومورهای موجود در بدن شود. این تناقض‌ها نشان‌دهنده‌ی پیچیدگی ارتباط میان بارداری و سرطان سینه است که نیاز به بررسی‌های بیشتری دارد.

اگر سرطان سینه داشته باشیم می توانم بارداری خود را ادامه دهیم؟

طبق تحقیقات انجام شده بارداری بعد از سرطان سینه، ریسک کمتری دارد؛ اما اسنادی مبنی بر آسیب رساندن سرطان سینه به جنین نیز وجود ندارد؛ به عبارت دیگر اگر زنی در دوران بارداری  به این بیماری دچار شود، امروزه می‌توان به کمک علم پزشکی، زندگی مادر و فرزند را نجات داد. باتوجه به آمار جهانی، در کودکانی که از زنان مبتلا به سرطان سینه متولد می‌شوند، نرخ افزایش نقایص مادرزادی یا سایر نگرانی های سلامتی طولانی مدت، وجود ندارد.

نکات پایانی سرطان سینه در بارداری

اطلاع از ابتلا به سرطان سینه در بارداری می‌تواند برای مادر و اطرافیان او استرس زا باشد؛ اما، مهم است که بدانید هیچ مدرکی مبنی بر اینکه ابتلا به سرطان سینه در دوران بارداری بر رشد جنین در رحم تاثیر می‌گذارد وجود ندارد. درواقع سرطان از مادر به کودک منتقل نمی‌شود؛ همچنين، هیچ مدرکی مبنی بر اینکه فرزند مادر سرطانی در سنین بالاتر به این بیماری مبتلا خواهد شد نیز وجود ندارد.

برای حفظ آرامش در این دوران به مادران باردار توصیه می‌شود حتما به روان درمانگر مراجعه کنند تا بتوانند فرآیند درمان را با اعتماد به نفس بالاتری سپری کنند.