شناخت نوع سرطان سینه اهمیت زیادی دارد، زیرا نوع تومور، وضعیت گیرندههای هورمونی، HER2 و میزان گسترش بیماری میتوانند بر انتخاب روش درمان و روند بیماری تأثیر بگذارند. در ادامه، انواع سرطان سینه و تفاوت آنها را به زبان ساده بررسی میکنیم تا مشخص شود هر نوع از کجا شروع میشود و چه ویژگیهایی دارد.
| نوع سرطان سینه | دستهبندی | ویژگیها و میزان درگیری |
|---|---|---|
| کارسینوم داکتال تهاجمی (IDC) | تهاجمی | شایعترین نوع سرطان سینه؛ از مجاری شیری شروع شده و به بافت اطراف گسترش مییابد |
| کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC) | تهاجمی | دومین نوع شایع؛ از لوبولهای پستان آغاز میشود و گاهی در ماموگرافی کمتر قابل تشخیص است |
| بیماری پاژه نوک پستان | نوع نادر | نوک پستان و آرئول را درگیر میکند و اغلب با DCIS یا سرطان مهاجم همراه است |
| سرطان سینه التهابی (IBC) | تهاجمی و سریعالرشد | باعث قرمزی، تورم و تغییرات پوستی میشود و نیازمند بررسی و درمان سریع است |
| کارسینوم توبولار | تهاجمی نادر | دارای ساختارهای لولهای شکل در پاتولوژی و معمولا با پیشآگهی مناسبتر |
| کارسینوم موسینوس | تهاجمی نادر | سلولهای سرطانی در محیط حاوی موسین قرار دارند و معمولا رفتار کمتهاجمیتری دارد |
| کارسینوم کریبریفرم | تهاجمی نادر | نوعی سرطان با الگوی خاص سلولی که معمولا پیشآگهی نسبتا مناسبی دارد |
| کارسینوم مدولاری | الگوی بافتشناسی نادر | نوع یا الگوی نادری از سرطان مهاجم پستان که ویژگیهای خاصی در بررسی پاتولوژی دارد |
| کارسینوم پاپیلاری | نادر | گروهی از تومورهای پستان با ساختار پاپیلاری که میتوانند درجا یا مهاجم باشند |
| کارسینوم متاپلاستیک | تهاجمی نادر | نوعی نادر با ویژگیهای بافتشناسی متفاوت که برخی زیرگروههای آن رفتار تهاجمی دارند |
| کارسینوم میکروپاپیلاری مهاجم | تهاجمی نادر | میتواند تمایل بیشتری به درگیری عروق لنفاوی و غدد لنفاوی داشته باشد |
| کارسینوم مختلط داکتال و لوبولار | تهاجمی | دارای ویژگیهای همزمان کارسینوم داکتال و لوبولار است |
| کارسینوم آدنوئید سیستیک | تهاجمی بسیار نادر | نوع بسیار نادری از سرطان پستان با ویژگیهای بافتشناسی مشخص |
| کارسینوم توبولولوبولار | تهاجمی نادر | سرطانی نادر با ویژگیهای ترکیبی توبولار و لوبولار در بررسی پاتولوژی |
| آنژیوسارکوم پستان | سارکوم نادر | از سلولهای پوشاننده عروق خونی یا لنفاوی پستان منشأ میگیرد |
| تومور فیلودس بدخیم | تومور استرومایی نادر | از بافت همبند پستان منشأ میگیرد؛ بیشتر فیلودسها خوشخیم هستند اما برخی بدخیماند |
| کارسینوم داکتال درجا (DCIS) | غیرتهاجمی | سلولهای غیرطبیعی داخل مجاری شیر محدود ماندهاند و وارد بافت اطراف نشدهاند |
| کارسینوم لوبولار درجا (LCIS) | ضایعه افزایشدهنده خطر | سرطان پستان محسوب نمیشود؛ وجود آن با افزایش خطر سرطان سینه در آینده همراه است |
- 1 سرطان سینه چند نوع است؟
- 2 سرطان سینه تهاجمی
- 3 انواع نادر سرطان سینه
- 4 سرطانهای نادر با منشأ غیر از مجاری و لوبولهای پستان
- 5 تومورهای فیلودس پستان
- 6 سرطان سینه غیرتهاجمی و ضایعات درجا
- 7 انواع سرطان سینه بر اساس گیرندهها
- 8 زیرگروههای مولکولی سرطان سینه
- 9 سرطان سینه بر اساس میزان گسترش بیماری
- 10 تشخیص نوع سرطان سینه چگونه انجام میشود؟
- 11 انواع توده سینه
سرطان سینه چند نوع است؟
انواع مختلفی از سرطان سینه وجود دارد که از نظر میزان نفوذ به بافت پستان، به دو گروه اصلی تهاجمی و غیرتهاجمی تقسیم میشوند.
در سرطان سینه غیرتهاجمی، سلولهای غیرطبیعی هنوز از محل اولیه خود فراتر نرفتهاند؛ در مقابل، سرطان سینه تهاجمی از مجاری یا لوبولهای پستان عبور کرده و وارد بافت اطراف میشود و در مراحل پیشرفته میتواند به سایر قسمتهای بدن نیز گسترش پیدا کند.
با این حال، «نوع سرطان سینه» فقط بر اساس تهاجمی یا غیرتهاجمی بودن مشخص نمیشود. محل شروع سرطان، شکل سلولها در بررسی پاتولوژی، گیرندههای هورمونی، وضعیت HER2 و میزان گسترش بیماری نیز در طبقهبندی سرطان پستان اهمیت دارند.
برای هر نوع سرطان سینه، برنامه درمان یکسان نیست
اگر بهتازگی تشخیص سرطان پستان دریافت کردهاید یا درباره تفاوت DCIS، سرطان مهاجم، HER2 مثبت و سرطان سهگانه منفی ابهام دارید، برای بررسی شرایط و هماهنگی نوبت تخصصی با کلینیک دکتر حریری تماس بگیرید.
سرطان سینه تهاجمی
سرطان سینه زمانی تهاجمی یا نفوذی نامیده میشود که سلولهای سرطانی از محل اولیه خود عبور کرده و وارد بافتهای اطراف پستان شده باشند. دو نوع اصلی و شایع سرطان مهاجم پستان، کارسینوم داکتال تهاجمی و کارسینوم لوبولار تهاجمی هستند.
کارسینوم داکتال تهاجمی
کارسینوم داکتال مهاجم (IDC) یک سرطان تهاجمی است که در آن سلولهای سرطانی غیرطبیعی ابتدا در مجاری شیر شکل میگیرند و سپس از دیواره مجرا عبور کرده و به قسمتهای دیگر بافت پستان گسترش پیدا میکنند. سلولهای سرطانی مهاجم همچنین در مراحل پیشرفته بیماری میتوانند به سایر قسمتهای بدن انتشار پیدا کنند. به IDC گاهی کارسینوم مجرای نفوذی نیز گفته میشود.
IDC شایعترین نوع سرطان سینه است و حدود 70 تا 80 درصد سرطانهای مهاجم پستان را شامل میشود. کارسینوم داکتال تهاجمی همچنین شایعترین نوع سرطان سینه مردان محسوب میشود.
کارسینوم لوبولار تهاجمی
کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC) نوعی سرطان تهاجمی پستان است که از لوبولها یا غدد تولیدکننده شیر آغاز شده و سپس به بافتهای طبیعی اطراف گسترش پیدا میکند. در مراحل پیشرفته، سلولهای این سرطان نیز میتوانند از طریق خون یا سیستم لنفاوی به نقاط دیگر بدن انتشار پیدا کنند.
سرطان لوبولار مهاجم دومین نوع شایع سرطان مهاجم پستان است و حدود 10 تا 15 درصد موارد را شامل میشود. اگرچه ماموگرافی نقش مهمی در بررسی پستان دارد، ILC در برخی بیماران نسبت به سرطان داکتال وضوح کمتری در ماموگرافی دارد و ممکن است برای بررسی دقیقتر از روشهایی مانند MRI استفاده شود.
بسیاری از سرطانهای لوبولار مهاجم گیرنده هورمونی مثبت هستند، اما درجه، مرحله و ویژگیهای زیستی تومور در همه بیماران یکسان نیست. بنابراین انتخاب درمان بر اساس بررسی کامل پاتولوژی، مرحله بیماری، گیرندههای استروژن و پروژسترون و وضعیت HER2 انجام میشود.

بیماری پاژه نوک پستان
بیماری پاژه پستان شکل نادری از سرطان سینه است که نوک پستان و معمولا آرئول، یعنی ناحیه تیره اطراف نوک پستان، را درگیر میکند. در این بیماری ممکن است نوک پستان یا آرئول قرمز، پوستهپوسته، خارشدار یا تحریکشده شود.
بسیاری از افراد مبتلا به بیماری پاژه همزمان در قسمت دیگری از پستان دارای DCIS یا سرطان مهاجم هستند. به همین دلیل، مشاهده تغییرات غیرمعمول و مداوم در نوک پستان نیازمند بررسی تخصصی است.
سرطان سینه التهابی
سرطان سینه التهابی (IBC) یک سرطان سینه نادر، تهاجمی و سریعالرشد است که در آن سلولهای سرطانی عروق لنفاوی موجود در پوست پستان را مسدود میکنند. به همین دلیل ممکن است بدون وجود یک توده مشخص، تغییرات قابل توجهی در پوست و ظاهر پستان ایجاد شود.
دکتر بث آوِرمویِر (Beth Overmoyer)، متخصص برجسته سرطان سینه و مدیر برنامه سرطان سینه التهابی در موسسه سرطان دِنا-فاربر: «سرطان سینه التهابی یکی از انواع نادر و تهاجمی سرطان سینه است. با وجود ماهیت تهاجمی آن، پیشرفتهای درمانی در سالهای اخیر امید به زندگی بیماران را به طور قابل توجهی افزایش داده است. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب میتواند شانس بهبودی را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.»
علائم اولیه IBC ممکن است شامل قرمزی، تورم، احساس گرمی یا سنگینی پستان و تغییر سریع ظاهر پوست باشد. ممکن است منافذ پوست برجسته شده و پوست حالت فرورفته شبیه پوست پرتقال پیدا کند. تغییراتی مانند صاف شدن یا فرورفتگی نوک پستان نیز ممکن است ایجاد شوند.
برخی عفونتها مانند ماستیت میتوانند علائمی مشابه ایجاد کنند. اگر علائمی که ابتدا به عفونت نسبت داده شدهاند با درمان مناسب بهبود پیدا نکنند، بررسی مجدد توسط متخصص پستان اهمیت دارد.
تشخیص سرطان سینه التهابی بر اساس مجموعهای از یافتههای بالینی، تصویربرداری و نمونهبرداری انجام میشود. برای تأیید وجود سرطان مهاجم، بیوپسی از بافت پستان انجام میشود و در برخی بیماران ممکن است نمونهبرداری پانچ از پوست نیز لازم باشد.
اگر سرطان سینه التهابی به اندامهای دوردست گسترش پیدا نکرده باشد، حداقل در مرحله 3 قرار میگیرد؛ در صورت وجود متاستاز دوردست، بیماری مرحله 4 محسوب میشود.

IBC معمولا به سرعت پیشرفت میکند و درمان آن نباید به تأخیر بیفتد. در بیماری مرحله 3، درمان اغلب با درمان سیستمیک مانند شیمیدرمانی آغاز میشود و سپس جراحی و پرتودرمانی بر اساس شرایط بیمار انجام میشوند. درمان هدفمند، هورموندرمانی یا ایمونوتراپی نیز ممکن است بر اساس ویژگیهای زیستی تومور به برنامه درمان اضافه شوند.
دکتر وحید حریری با توجه به تجربیات گذشته و مهارت در جراحی پلاستیک و ترمیمی جزء نادر جراحان پلاستیک است که در زمینه سرطان پستان فعالیت میکند. به همین دلیل با استفاده از تکنیکهای جراحی پلاستیک در جراحیهای درمانی و سرطان، نتایج بسیار خوبی به دست آورده است.

انواع نادر سرطان سینه
علاوه بر کارسینوم داکتال و لوبولار تهاجمی، انواع دیگری از سرطان پستان وجود دارند که شیوع بسیار کمتری دارند. این سرطانها معمولا بر اساس شکل و نحوه قرارگیری سلولها در بررسی میکروسکوپی و پاتولوژی نامگذاری میشوند.
کارسینوم توبولار پستان
کارسینوم توبولار (Tubular Carcinoma) نوعی نادر از سرطان مهاجم پستان است که در بررسی میکروسکوپی، سلولهای آن ساختارهای کوچک و لولهای شکل ایجاد میکنند.
این نوع سرطان معمولا رشد آهستهتری دارد و در بسیاری از بیماران در مراحل اولیه تشخیص داده میشود. پیشآگهی کارسینوم توبولار خالص معمولا نسبت به کارسینوم داکتال مهاجم شایع، مناسبتر است.
کارسینوم موسینوس یا کلوئید
کارسینوم موسینوس (Mucinous Carcinoma) که به آن کارسینوم کلوئید نیز گفته میشود، نوعی نادر از سرطان مهاجم پستان است که در آن سلولهای سرطانی در مقدار زیادی ماده مخاطی یا موسین قرار گرفتهاند.
این سرطان در بسیاری از بیماران رفتار کمتهاجمیتری نسبت به انواع شایع سرطان داکتال مهاجم دارد و پیشآگهی آن به ویژگیهای دقیق تومور و مرحله بیماری بستگی دارد.
کارسینوم کریبریفرم
کارسینوم کریبریفرم (Cribriform Carcinoma) نوعی کمتر شایع از سرطان پستان است که سلولهای آن در بررسی میکروسکوپی الگوی خاصی شبیه سوراخهای کوچک ایجاد میکنند.
این نوع سرطان در بسیاری از موارد رشد نسبتا آهستهای دارد و در صورت خالص بودن، معمولا با پیشآگهی نسبتا مناسب همراه است.
کارسینوم مدولاری
کارسینوم مدولاری اصطلاحی است که به یک نوع یا الگوی بافتشناسی خاص در برخی سرطانهای مهاجم پستان اطلاق شده است. در طبقهبندیهای جدید پاتولوژی، بسیاری از این تومورها در گروه سرطان مهاجم پستان با الگوی مدولاری یا ویژگیهای مدولاری قرار میگیرند.
تشخیص دقیق این الگو توسط پاتولوژیست انجام میشود و نباید صرفا بر اساس تصویربرداری یا ظاهر توده درباره آن نتیجهگیری کرد.
کارسینوم پاپیلاری
کارسینوم پاپیلاری (Papillary Carcinoma) به گروهی از تومورهای پستان گفته میشود که در بررسی میکروسکوپی دارای ساختارهای پاپیلاری هستند.
برخی انواع پاپیلاری محدود و غیرتهاجمی هستند و برخی میتوانند ویژگیهای مهاجم داشته باشند؛ بنابراین نوع دقیق پاتولوژیک تومور در تعیین رفتار و درمان آن اهمیت دارد.
کارسینوم متاپلاستیک
کارسینوم متاپلاستیک (Metaplastic Carcinoma) نوع نادری از سرطان مهاجم پستان است که سلولهای تومور در آن میتوانند ظاهری متفاوت از سرطانهای داکتال معمولی پیدا کنند و گاهی دارای اجزای سنگفرشی، دوکیشکل یا سایر الگوهای بافتی باشند.
بسیاری از انواع کارسینوم متاپلاستیک رفتار تهاجمیتری دارند و درمان آنها بر اساس مرحله بیماری و مشخصات پاتولوژی و مولکولی تومور برنامهریزی میشود.
کارسینوم میکروپاپیلاری مهاجم
کارسینوم میکروپاپیلاری مهاجم (Invasive Micropapillary Carcinoma) نوعی نادر از سرطان مهاجم پستان است که در بررسی پاتولوژی دارای الگوی میکروپاپیلاری مشخصی است.
این نوع سرطان میتواند تمایل بیشتری به ورود به عروق لنفاوی و درگیری غدد لنفاوی داشته باشد؛ بنابراین مرحلهبندی دقیق بیماری اهمیت زیادی دارد.
کارسینوم مختلط داکتال و لوبولار
برخی سرطانهای مهاجم پستان همزمان دارای ویژگیهای کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار هستند. در گزارش پاتولوژی ممکن است این وضعیت با عنوان کارسینوم مختلط داکتال و لوبولار یا سرطان با ویژگیهای داکتال و لوبولار گزارش شود.
درمان این سرطانها بر اساس مرحله بیماری، ویژگیهای پاتولوژیک و وضعیت گیرندههای تومور تعیین میشود.
کارسینوم آدنوئید سیستیک پستان
کارسینوم آدنوئید سیستیک (Adenoid Cystic Carcinoma) نوع بسیار نادری از سرطان پستان است. این سرطان میتواند در اندامهای دیگری مانند غدد بزاقی نیز ایجاد شود اما در موارد نادر منشأ آن پستان است.
رفتار این سرطان با بسیاری از سرطانهای شایع پستان متفاوت است و تشخیص آن به بررسی دقیق نمونه بافتی توسط پاتولوژیست نیاز دارد.
کارسینوم توبولولوبولار
کارسینوم توبولولوبولار (Tubulolobular Carcinoma) اصطلاحی برای نوع یا الگوی نادری از سرطان مهاجم پستان است که ویژگیهایی از سرطان توبولار و لوبولار را همزمان نشان میدهد.
این تشخیص بر اساس ظاهر میکروسکوپی و بررسی پاتولوژی انجام میشود و نسبت به انواع شایع سرطان پستان بسیار کمتر دیده میشود.
سرطانهای نادر با منشأ غیر از مجاری و لوبولهای پستان
بیشتر سرطانهای پستان از سلولهای پوشاننده مجاری یا لوبولها ایجاد میشوند، اما در موارد بسیار نادر سرطان ممکن است از بافتهای دیگری مانند عروق خونی، عروق لنفاوی یا سایر بافتهای پستان منشأ بگیرد.
آنژیوسارکوم پستان
آنژیوسارکوم پستان (Breast Angiosarcoma) نوع بسیار نادری از سارکوم است که از سلولهای پوشاننده عروق خونی یا عروق لنفاوی ایجاد میشود.
آنژیوسارکوم ممکن است به صورت اولیه در پستان ایجاد شود یا در برخی بیماران سالها پس از پرتودرمانی ناحیه پستان به شکل ثانویه بروز کند. رفتار و درمان آن با کارسینومهای معمول پستان متفاوت است.
سایر سارکومهای پستان
سارکومهای بافت نرم به ندرت میتوانند از بافتهای غیرغدهای پستان ایجاد شوند. این تومورها از نظر منشأ، رفتار و درمان با سرطانهای داکتال و لوبولار متفاوت هستند و معمولا در گروه سارکومهای بافت نرم بررسی میشوند.
لنفوم پستان
در موارد بسیار نادر، لنفوم میتواند ابتدا در بافت پستان تشخیص داده شود. لنفوم از سلولهای سیستم لنفاوی منشأ میگیرد و از نظر ماهیت و درمان، سرطان پستان معمولی محسوب نمیشود.
تشخیص دقیق آن به بررسی پاتولوژی و آزمایشهای تکمیلی نیاز دارد.
تومورهای فیلودس پستان
تومورهای فیلودس پستان نادر هستند و از بافت همبند یا استرومای پستان منشأ میگیرند؛ یعنی برخلاف بیشتر سرطانهای سینه از مجاری یا لوبولها شروع نمیشوند.
بیشتر تومورهای فیلودس خوشخیم هستند، اما این تومورها بر اساس ظاهر پاتولوژیک به سه گروه خوشخیم، مرزی و بدخیم تقسیم میشوند. حدود یکچهارم تومورهای فیلودس میتوانند بدخیم باشند.
تومورهای فیلودس ممکن است به سرعت بزرگ شوند. نوع بدخیم آنها میتواند به نقاط دیگر بدن گسترش پیدا کند، اما الگوی انتشار آن با سرطانهای شایع پستان متفاوت است.
سرطان سینه غیرتهاجمی و ضایعات درجا
اصطلاح «درجا» به این معنی است که سلولهای غیرطبیعی هنوز از محل اولیه خود فراتر نرفتهاند. در این زمینه باید بین DCIS و LCIS تفاوت قائل شد؛ زیرا این دو وضعیت با وجود شباهت اسمی، از نظر ماهیت یکسان نیستند.
کارسینوم داکتال درجا
مراحل بسیار اولیه برخی سرطانها با اصطلاح «کارسینوم درجا» شناخته میشوند. کارسینوم به معنی سرطان و in situ به معنی «در محل اصلی» است.
کارسینوم مجرای درجا (DCIS) یک سرطان غیرتهاجمی یا مرحله صفر است که در آن سلولهای غیرطبیعی در پوشش مجاری شیر پستان مشاهده میشوند، اما هنوز از دیواره مجرا عبور نکرده و وارد بافت اطراف پستان نشدهاند.
DCIS در بسیاری از موارد قابل درمان است، اما بخشی از موارد در صورت درمان نشدن میتوانند در آینده به سرطان مهاجم تبدیل شوند.
تفاوت اصلی DCIS با کارسینوم داکتال مهاجم در این است که در DCIS سلولهای غیرطبیعی هنوز داخل مجرا محدود هستند، اما در IDC سلولها از مجرا خارج شده و وارد بافت اطراف شدهاند.
کارسینوم لوبولار درجا
کارسینوم لوبولار درجا (LCIS) وضعیتی است که در آن سلولهای غیرطبیعی در لوبولهای پستان مشاهده میشوند اما به بافتهای اطراف نفوذ نکردهاند.
با وجود استفاده از واژه «کارسینوم» در نام آن، LCIS سرطان پستان محسوب نمیشود. تشخیص LCIS نشان میدهد که خطر ابتلا به سرطان سینه در آینده در هر دو پستان بیشتر از حالت معمول است.
LCIS با DCIS تفاوت مهمی دارد. DCIS یک ضایعه داکتال غیرتهاجمی است که ممکن است به سرطان مهاجم تبدیل شود؛ اما LCIS بیشتر به عنوان یک نشانگر افزایش خطر و در برخی شرایط یک ضایعه پیشساز در نظر گرفته میشود.
در مقابل، کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC) زمانی ایجاد میشود که سلولهای سرطانی از لوبولها خارج شده و وارد بافت اطراف شوند.
انواع سرطان سینه بر اساس گیرندهها
علاوه بر نوع بافتشناسی سرطان، پزشکان سلولهای سرطان پستان را از نظر وجود گیرندههای استروژن (ER)، پروژسترون (PR) و پروتئین HER2 نیز بررسی میکنند.
این اطلاعات اهمیت زیادی در انتخاب درمان دارد و نباید با نوع بافتشناسی یا مرحله سرطان اشتباه گرفته شود.
سرطان سینه گیرنده هورمونی مثبت
سرطان سینه گیرنده هورمونی مثبت یا HR-positive به سرطانی گفته میشود که سلولهای آن دارای گیرنده استروژن (ER)، گیرنده پروژسترون (PR) یا هر دو باشند.
وجود این گیرندهها نشان میدهد که رشد سلولهای تومور میتواند تحت تأثیر هورمونها باشد و به همین دلیل درمانهای هورمونی در بسیاری از این بیماران بخشی از برنامه درمان هستند.
سرطان سینه HER2 مثبت
در سرطان سینه HER2 مثبت، سلولهای تومور مقدار بیش از حد پروتئین HER2 تولید میکنند یا تعداد نسخههای ژن HER2 در آنها افزایش یافته است.
تشخیص HER2 مثبت اهمیت زیادی دارد، زیرا داروهای هدفمند ضد HER2 میتوانند در درمان این گروه از بیماران مورد استفاده قرار بگیرند.
سرطان سینه سهگانه منفی
سرطان سینه سهگانه منفی یا Triple-Negative Breast Cancer که به اختصار TNBC نامیده میشود، سرطانی است که سلولهای آن گیرنده استروژن و پروژسترون ندارند و HER2 نیز در آنها مثبت نیست.
به همین دلیل، هورموندرمانی و درمانهای معمول هدفمند علیه HER2 برای این نوع سرطان کاربرد ندارند. درمان بر اساس مرحله و ویژگیهای بیماری میتواند شامل شیمیدرمانی، ایمونوتراپی و سایر روشها باشد.
سرطان سهگانه منفی معمولا رشد سریعتری نسبت به بسیاری از سرطانهای گیرنده هورمونی مثبت دارد و احتمال عود آن نیز میتواند بیشتر باشد.
نوع سرطان سینه در گزارش پاتولوژی شما مشخص شده است؟
نوع بافتشناسی تومور، مرحله بیماری و وضعیت گیرندههای ER، PR و HER2 در انتخاب روش درمان اهمیت دارند. برای هماهنگی بررسی گزارش پاتولوژی و تصویربرداریهای خود توسط دکتر حریری، فرم زیر را تکمیل کنید.
درخواست مشاوره توسط دکتر وحید حریری جراح پستان
زیرگروههای مولکولی سرطان سینه
بر اساس ویژگیهای زیستی و مولکولی سلولهای سرطان پستان، سرطانها را میتوان در چند زیرگروه نیز طبقهبندی کرد. این تقسیمبندی به پزشک کمک میکند رفتار تومور و گزینههای درمانی را بهتر ارزیابی کند.
Luminal A
سرطانهای Luminal A معمولا گیرنده استروژن مثبت و HER2 منفی هستند و اغلب رشد آهستهتری دارند. در بسیاری از این تومورها گیرنده پروژسترون نیز مثبت است و شاخص تکثیر سلولی پایینتر است.
Luminal B
سرطانهای Luminal B نیز معمولا گیرنده استروژن مثبت هستند، اما نسبت به Luminal A میتوانند رشد سریعتری داشته باشند. وضعیت PR، HER2 و شاخصهایی مانند Ki-67 در این گروه میتواند متفاوت باشد.
HER2-enriched
گروه HER2-enriched به تومورهایی با ویژگیهای مولکولی مشخص مرتبط با مسیر HER2 گفته میشود. این اصطلاح یک زیرگروه مولکولی است و دقیقا معادل هر تومور HER2 مثبت در آزمایشهای معمول پاتولوژی نیست.
Basal-like
بسیاری از سرطانهای Basal-like از نظر آزمایشهای بالینی در گروه سهگانه منفی قرار میگیرند، اما Basal-like یک اصطلاح مولکولی است و Triple-negative یک طبقهبندی بر اساس ER، PR و HER2 محسوب میشود؛ بنابراین این دو اصطلاح کاملا مترادف نیستند.
HER2-low
HER2-low به گروهی از سرطانهای پستان گفته میشود که مقدار مشخصی از پروتئین HER2 را نشان میدهند، اما معیارهای HER2 مثبت را ندارند.
این دستهبندی در سالهای اخیر اهمیت درمانی بیشتری پیدا کرده است؛ زیرا برخی درمانهای هدفمند جدید ممکن است برای گروه مشخصی از بیماران مبتلا به سرطان HER2-low کاربرد داشته باشند.
سرطان سینه بر اساس میزان گسترش بیماری
اصطلاحاتی مانند سرطان پستان موضعی پیشرفته و سرطان متاستاتیک، نوع بافتشناسی سرطان نیستند؛ بلکه میزان گسترش بیماری را توصیف میکنند.
سرطان پستان موضعی پیشرفته
سرطان پستان پیشرفته موضعی یک سرطان مهاجم است که در پستان و بافتهای اطراف گسترش قابل توجهی پیدا کرده اما متاستاز دوردست ندارد.
ممکن است تومور بزرگ باشد یا پوست پستان، دیواره قفسه سینه یا غدد لنفاوی ناحیهای را به شکل گسترده درگیر کرده باشد. بسیاری از موارد سرطان پستان موضعی پیشرفته در مرحله 3 قرار میگیرند.
سرطان پستان متاستاتیک
سرطان سینه متاستاتیک به عنوان سرطان پستان مرحله 4 طبقهبندی میشود. در این مرحله، سلولهای سرطان پستان از محل اولیه خارج شده و به نقاط دوردست بدن گسترش پیدا کردهاند.
محلهای شایع متاستاز سرطان پستان شامل استخوانها، کبد، ریهها و مغز هستند. علائم بسته به محل درگیری میتوانند متفاوت باشند.
گسترش سرطان معمولا طی چند مرحله اتفاق میافتد:
- سلولهای سرطانی از تومور اولیه جدا شده و به بافتهای سالم اطراف نفوذ میکنند.
- برخی سلولهای سرطانی وارد عروق خونی یا عروق لنفاوی میشوند.
- سلولها از طریق جریان خون یا سیستم لنفاوی به نقاط دیگر بدن منتقل میشوند.
- برخی سلولهای سرطانی از عروق خارج شده و وارد بافت یک اندام دیگر میشوند.
- در صورت ادامه رشد، سلولها میتوانند تومورهای متاستاتیک جدید ایجاد کنند. NCBI
نکته مهم این است که اگر سرطان پستان برای مثال به استخوان یا کبد متاستاز دهد، همچنان «سرطان پستان متاستاتیک» محسوب میشود و سرطان اولیه استخوان یا کبد نیست.
تشخیص نوع سرطان سینه چگونه انجام میشود؟
نوع دقیق سرطان سینه تنها از روی لمس توده یا تصویربرداری مشخص نمیشود. ماموگرافی، سونوگرافی و MRI میتوانند محل و ویژگیهای ضایعه را بررسی کنند، اما برای تعیین نوع سلولی سرطان معمولا به نمونهبرداری و بررسی پاتولوژی نیاز است.
در گزارش پاتولوژی ممکن است نوع بافتشناسی سرطان، درجه تومور، وضعیت ER و PR، وضعیت HER2 و سایر ویژگیهای مهم ذکر شوند. این اطلاعات همراه با مرحله بیماری در تعیین برنامه درمانی نقش دارند.
به همین دلیل، دو بیمار که هر دو «سرطان سینه» دارند ممکن است از نظر نوع پاتولوژیک، گیرندهها، مرحله بیماری و در نتیجه روش درمان کاملا متفاوت باشند.
انواع توده سینه
به طور کلی، تودههای پستان میتوانند منشأهای مختلفی داشته باشند و وجود توده به معنی سرطان نیست. چند نمونه متداول عبارتند از:
- فیبروآدنوم نوعی توده خوشخیم و غیرسرطانی است که بیشتر در زنان جوان دیده میشود. فیبروآدنوم در دوران بارداری نیز ممکن است مشاهده شود.
- کیستهای سینه معمولا کیسههای خوشخیم حاوی مایع هستند.
- تغییرات فیبروکیستیک نیز میتوانند باعث ایجاد برجستگی، حساسیت یا حالت تودهای در بافت پستان شوند.
- برخی تودههای بدخیم ممکن است سفت و بدون درد باشند، اما فقط بر اساس لمس نمیتوان خوشخیم یا بدخیم بودن یک توده را مشخص کرد.

توده سینه خوش خیم
بیماریهای خوشخیم پستان بسیار شایع هستند و در واقع بیشتر تغییرات و تودههای پستان سرطانی نیستند. برخلاف سرطان سینه، بیماریهای خوشخیم پستان معمولا تهدیدکننده زندگی نیستند.
با این حال، همه بیماریهای خوشخیم از نظر خطر آینده یکسان نیستند و برخی تغییرات پستان میتوانند با افزایش احتمال ابتلا به سرطان سینه در آینده همراه باشند. به همین دلیل، تشخیص نوع دقیق توده اهمیت دارد.

پیدا کردن یک توده در پستان میتواند نگرانکننده باشد، اما بسیاری از تودههای سینه خوشخیم هستند. بعضی از آنها فقط به پیگیری نیاز دارند و برخی دیگر بسته به اندازه، علائم یا ویژگیهای تصویربرداری و پاتولوژی ممکن است نیازمند درمان باشند.
توده سینه بدخیم
توده بدخیم پستان در نتیجه رشد کنترلنشده سلولهای غیرطبیعی ایجاد میشود. بیشتر سرطانهای پستان از مجاری شیر یا لوبولهای تولیدکننده شیر منشأ میگیرند، اگرچه همانطور که توضیح داده شد، انواع نادر میتوانند از سایر بافتهای پستان نیز ایجاد شوند.
همه سرطانهای پستان الزاما به شکل یک توده قابل لمس ظاهر نمیشوند. برای مثال، سرطان سینه التهابی ممکن است بیشتر با قرمزی، تورم و تغییرات پوست پستان بروز کند و DCIS نیز ممکن است ابتدا به صورت تغییرات قابل مشاهده در ماموگرافی تشخیص داده شود.
همچنین ویژگیهایی مانند سفت بودن، متحرک نبودن یا بدون درد بودن یک توده به تنهایی برای تشخیص سرطان کافی نیستند. تشخیص قطعی بر اساس ارزیابی پزشک، تصویربرداری و در موارد لازم نمونهبرداری انجام میشود.





3 دیدگاه دربارهٔ «انواع سرطان سینه؛ معرفی کامل انواع سرطان پستان و تفاوت آنها»
بسیار مفید و عالی بود
ممنون از سایت خوبتون
با سلام و احترام بسیار عالی توضیح داده شده سپاس جناب دکتر حریری .
لطفا در مورد اینکه در صورت ژنتیک بودن و غیر ژنتیک بودن هرکدام و راههای درمان توضیح دهید. ممنون
هدف تشخیص ژنتیک چه کمکی بر مدیریت درمان در ایران برای پزشکان میکند .؟
سلام وقت بخیر در صورت وجود جهش ژنتیکی می توان به صورت پیشگیرانه اقدام به تخلیه بافت پستان کرد و با حفظ پوست و نوک پستان و با استفاده از پروتز پستان اقدام به باسازی صحیح و زیبای پستان کرد
فرآیند گفته شده احتمال ایجاد سرطان و درمان های پرهزینه و پرعارضه بعدی رو بسیار کاهش میده و تقربا به صفر میرسونه