| نوع آزمایش | کاربرد اصلی |
|---|---|
| آزمایش ایمنی خون | شناسایی زودهنگام پاسخ بدن به سرطان |
| ژنومیک پیشرفته | بررسی جهشهای ژنی و انتخاب درمان هدفمند |
| انکوتایپ DX | پیشبینی خطر متاستاز و نیاز به شیمیدرمانی |
| ماماپرینت | ارزیابی احتمال گسترش سرطان |
| بلوپرینت | تعیین زیرگروه مولکولی سرطان سینه |
| CBC | بررسی سلامت عمومی و عوارض درمان |
| ER / PR | تشخیص وابستگی سرطان به هورمونها |
| HER2 | تعیین درمانهای هدفمند ضد HER2 |
| PD-L1 | بررسی پاسخ به ایمونوتراپی |
علائم سرطان سينه در آزمایش خون
اگرچه آزمایش خون بهتنهایی روش قطعی تشخیص سرطان سینه نیست، اما مطالعات نشان دادهاند که تغییرات خاصی در خون میتواند سالها پیش از بروز علائم بالینی قابل شناسایی باشد. بر اساس نتایج یک مطالعه گسترده منتشرشده در PubMed، روشهای پیشرفته نمونهبرداری مایع از خون میتوانند نشانههای مولکولی سرطان پستان را با دقت بالا حتی در مراحل اولیه بیماری شناسایی کنند. حال، از کجا بفهمیم سرطان سینه داریم؟ توجه به این بیومارکرهای خون و انجام آزمایشهای پیشرفته میتواند اولین گام در تشخیص زودهنگام باشد.
دکتر ماسیمو کریستوفانیلی، استاد انکولوژی پزشکی در دانشگاه Weill Cornell، در اینباره میگوید: «آزمایشهای خون مبتنی بر بیومارکرها این پتانسیل را دارند که سرطان سینه را زودتر از روشهای سنتی تشخیص دهند و همین موضوع میتواند تأثیر مستقیمی بر افزایش شانس موفقیت درمان داشته باشد.» news.cornell.edu
مهمترین علائم سرطان سينه در آزمایش خون عبارتند از:
- شناسایی DNA یا RNA آزادشده از سلولهای توموری در جریان خون
- تغییر در سطح برخی پروتئینها و بیومارکرهای مرتبط با سرطان پستان
- واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی بدن به آنتیژنهای توموری
- افزایش دقت تشخیص با ترکیب چند نشانگر خونی در کنار هم
انواع آزمایش خون برای تشخیص سرطان سینه
نمونه هایی که در طول بیوپسی، آزمایش خون یا سایر آزمایشات جمع آوری شده اند به آزمایشگاه آسیب شناسی فرستاده می شوند. یک پاتولوژیست، پزشکی که از آزمایش های آزمایشگاهی برای تشخیص بیماری هایی مانند سرطان استفاده میکند، به نمونه ها نگاه میکند و ممکن است آزمایش های ویژه دیگری را برای کمک به طبقه بندی بهتر سرطان انجام دهد. این آزمایشها همچنین میتوانند به انتخاب داروهای خاصی کمک کنند که ممکن است برای سرطان شما بهتر عمل کنند.
این تست تشخیص سرطان سینه با آزمایش خون، گاهی اوقات پزشکی دقیق یا شخصی نامیده می شود زیرا برای ویژگی های سرطان شما دقیق (یا خاص) است. نتایج این آزمایشات در یک گزارش پاتولوژی توضیح داده می شود که معمولا ظرف یک یا دو هفته در دسترس است. اگر در مورد نتایج پاتولوژی یا هر آزمایش تشخیصی سؤالی دارید، بهتر است با پزشک خود صحبت کنید.
همچنین در صورت نیاز، میتوانید با فرستادن نمونه های بافت خود به پاتولوژیست در آزمایشگاه دیگر، نظر دومی درباره گزارش آسیبشناسی خود دریافت کنید.
آزمایش ژنومیک پیشرفته
تست دیگری که به عنوان آزمايش خون سرطان سينه به کار می رود، ژنومیک پیشرفته نام دارد. مطالعات ژنومیک به بررسی جهشهای ژنی میپردازد که میتوانند رفتارهای مختلف سرطانی را تحریک کنند؛ از جمله میزان تهاجمی بودن یا توانایی گسترش به دیگر بخشهای بدن. هر سلول بدن انسان شامل دهها هزار ژن است، اما گاهی جهش در یک ژن کافی است تا رشد کنترلنشده سلولها و تشکیل تومور را آغاز کند.
تومورهای سرطانی اغلب با گذر زمان تغییر میکنند، زیرا ژنهایشان به جهش ادامه میدهند. بنابراین، نتایج یک آزمایش ژنومیک ممکن است در زمانهای مختلف، حتی برای یک تومور مشخص، متفاوت باشد. با تغییر ساختار مولکولی تومور، بیمار ممکن است نسبت به برخی درمانها مقاومت نشان دهد.
در آزمایشهای پیشرفته ژنومیک، از تومور بیمار بیوپسی گرفته میشود و سلولهای سرطانی جدا و استخراج میشوند. سپس، DNA این سلولها در آزمایشگاه توالییابی میشود. با استفاده از تجهیزات پیشرفته، مشخصات ژنتیکی توالییافته برای یافتن ناهنجاریهایی که ویژگیهای عملکردی تومور را تعیین میکنند، اسکن میشود.
در صورت شناسایی ناهنجاریهای ژنتیکی، این ناهنجاریها تحلیل میشوند. اگر تطابقی با دادههای موجود پیدا شود، پزشکان ممکن است درمانهایی را پیشنهاد دهند که قبلا برای جهشهای مشابه موثر بودهاند. با وجود این، آزمایش ژنومیک استاندارد برای برخی بیماران رایج است، اما ارزیابیهای پیشرفته برای همه بیماران توصیه یا در دسترس نیست.
این نوع آزمایشها ممکن است برای بیماران مبتلا به سرطانهای نادر، غیرمعمول یا مقاوم به درمان مناسب باشد یا در مواردی که تومور به درمانهای مرسوم پاسخ کافی نمیدهد، کاربرد داشته باشد.
انکوتایپ DX
آزمایش انکوتایپ DX ابزاری است که احتمال متاستاز سرطان سینه را در طی ۱۰ سال پس از تشخیص پیشبینی میکند، مخصوصا در افرادی که حداقل ۵ سال تحت هورموندرمانی قرار میگیرند. این آزمایش با استفاده از نمونه کوچکی از بافت سرطان سینه که قبلا طی بیوپسی یا جراحی برداشته شده است، انجام میشود و گروهی از ژنهای مرتبط با سرطان پستان را بررسی میکند.
نتایج این آزمایش به صورت جداگانه از گزارش آسیبشناسی ارائه میشود و ظرف ۱۰ تا ۱۴ روز به پزشک متخصص شما ارسال خواهد شد. اگر پزشک شما توصیه کرده باشد که پیش از جراحی هورموندرمانی را آغاز کنید، لازم است این آزمایش قبل از شروع هورموندرمانی و بر روی بافتی که از طریق بیوپسی هستهای برداشته شده است، انجام شود.
آزمایش ماماپرینت (Mammaprint) و بلوپرینت (Blueprint)
ماماپرینت یکی از روشهای پیشرفته بررسی سرطان سینه است که با تحلیل فعالیت ۷۰ ژن اختصاصی تومور در نمونه بافتی بهدستآمده از بیوپسی یا جراحی انجام میشود. این آزمایش بیماران را از نظر خطر گسترش سرطان به دو گروه کمخطر و پرخطر تقسیم میکند و میتواند احتمال متاستاز را در بازه ۵ تا ۱۰ سال آینده، بهویژه در سرطانهای سینه HER2-منفی و ER-مثبت، پیشبینی کند.
نتایج مطالعات نشان میدهد زنانی که در گروه کمخطر قرار میگیرند، در بیش از ۸۵ تا ۹۰ درصد موارد بدون نیاز به شیمیدرمانی دچار متاستاز نمیشوند. در زنان بالای ۵۱ سال که ماماپرینت خطر بالای متاستاز را نشان میدهد، افزودن شیمیدرمانی به هورموندرمانی میتواند احتمال عود بیماری را بهطور معناداری کاهش دهد. اما در زنان ۵۰ ساله و کمتر، هنوز مشخص نیست که کاهش ریسک عود بیشتر ناشی از خود شیمیدرمانی است یا به دلیل سرکوب عملکرد تخمدانها که در اثر درمان رخ میدهد.
آزمایش بلوپرینت نیز با بررسی اطلاعات ۸۰ ژن مولکولی، سرطان سینه در مراحل اولیه را به سه زیرگروه Basal، Luminal و HER2 طبقهبندی میکند. این تقسیمبندی نشان میدهد کدام مسیر زیستی در تومور فعالتر است و با دقت بالا به پزشک کمک میکند تا موثرترین روش درمانی را برای هر بیمار انتخاب کند. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
شمارش کامل سلولهای خونی یا CBC
در تشخیص سرطان سینه با آزمایش خون، شمارش کامل خون (CBC) تعیین میکند که آیا تعداد انواع مختلف سلولهای خونی در بدن شما در محدوده طبیعی قرار دارد یا خیر. این آزمایش میتواند مواردی مانند کمخونی (تعداد کم گلبولهای قرمز)، مشکلات مرتبط با خونریزی (تعداد کم پلاکتها) یا خطر ابتلا به عفونت را شناسایی کند.
CBC ممکن است به صورت منظم در طول دوره درمان تکرار شود، زیرا بسیاری از داروهای ضدسرطان میتوانند بر سلولهای خونساز مغز استخوان تأثیر بگذارند و تعداد سلولهای خونی را تغییر دهند.
آزمایش پروتئین خون
علاوه بر آزمایشهای تشخیصی اصلی، بررسی برخی پروتئینهای اختصاصی در سلولهای سرطانی پستان نقش مهمی در تعیین نوع سرطان، پیشبینی پاسخ به درمان و انتخاب روش درمانی مناسب دارد. این آزمایشها بیشتر برای تصمیمگیری درمانی و هدفمند کردن درمان استفاده میشوند.
| پروتئین بررسیشده | کاربرد اصلی |
|---|---|
| گیرندههای هورمونی (ER / PR) | تعیین پاسخ سرطان به هورموندرمانی |
| پروتئین HER2 | شناسایی نیاز به درمانهای هدفمند ضد HER2 |
| پروتئین PD-L1 | ارزیابی اثربخشی ایمونوتراپی در سرطان سهگانه منفی |
نقش آزمایش خون در مدیریت سرطان سینه
آزمایش خون به طور مستقیم برای تشخیص سرطان سینه استفاده نمیشود، اما میتواند در ارزیابی سلامت کلی فرد و برنامهریزی درمانها نقش مهمی داشته باشد. این آزمایشها اطلاعاتی درباره وضعیت عمومی بدن ارائه میدهند، مانند بررسی توانایی فرد برای تحمل جراحی یا شیمیدرمانیهای خاص. همچنین، آزمایش خون میتواند مشکلات مرتبط با درمان یا عوارض جانبی آنها را شناسایی کند و به پزشکان کمک کند تا تصمیمات درمانی دقیقتری اتخاذ کنند.
در مواردی که نیاز به بررسی دقیقتر بافت پستان وجود دارد، پزشکان معمولا از بیوپسی پستان استفاده میکنند تا نمونه بافت تومور برای تشخیص و طبقهبندی سرطان جمعآوری شود. قابل ذکر است که دکتر وحید حریری، جراح پستان و فلوشیپ جراحی زیبایی، از جمله معدود جراحانی است که در درمان سرطان پستان به موفقیتهای قابل توجهی دست یافته است و در استفاده از آزمایشها و روشهای دقیق تشخیصی تجربه بالایی دارد.
آدرس مطب: میدان آرژانتین، خیابان الوند، روبروی بیمارستان کسری، بن بست آریا، ساختمان پزشکان آریا، طبقه اول، پلاک 2
تماس مستقیم با دکتر: 09120048120
تماس با منشی: 09120303249







16 دیدگاه دربارهٔ «انواع آزمايش خون سرطان سينه | آزمایش خون سرطان پستان»
وای! نمیدونستم آزمایش خون میتونه چند سال قبل از بروز سرطان، علائم رو نشون بده 😳 خیلی جالبه!
این آزمایش ژنومیک پیشرفته برای همه هست یا فقط برای کسایی که سرطانشون مقاومه؟
آزمایش ژنومیک پیشرفته معمولا برای همه بیماران انجام نمیشه. بیشتر برای سرطانهای نادر، مقاوم به درمان یا وقتی تومور پاسخ کافی به درمانهای مرسوم نداده، کاربرد داره.
ماماپرینت و بلوپرینت که گفتید، یعنی میشه بدون شیمیدرمانی احتمال متاستاز رو فهمید؟
بله، این تستها میتونن بیماران رو به دو گروه کمخطر و پرخطر تقسیم کنن. کسانی که کمخطر هستن، معمولا نیاز به شیمیدرمانی ندارن و احتمال متاستاز پایینتره، ولی همیشه پزشک باید بررسی کنه.
یعنی با آزمایش خون میتونم بفهمم سرطان من به هورمون حساسه یا نه؟
بله، با تستهای ER/PR میتونیم تعیین کنیم که سرطان به هورمونها وابسته است یا نه و بر اساس اون هورموندرمانی مناسب رو انتخاب کنیم.
امیدوارم یه روز همه بتونن قبل از علائم بالینی، سرطانشون رو شناسایی کنن. اینطوری شانس درمان خیلی بالاتر میره 🙏
من شنیدم CBC هم مهمه، ولی نمیدونم چه ربطی به سرطان داره 🤔
آزمایش CBC تعداد سلولهای خونی شما رو بررسی میکنه و کمک میکنه ببینیم بدن چقدر میتونه جراحی یا شیمیدرمانی رو تحمل کنه و عوارض درمان رو شناسایی کنیم.
آیا آزمایش PD-L1 فقط برای سرطان سهگانه منفی کاربرد داره؟
بله، بررسی PD-L1 معمولا برای ارزیابی پاسخ به ایمونوتراپی در سرطانهای سهگانه منفی انجام میشه تا تصمیم درمانی بهتر گرفته بشه.
یعنی آزمایش خون میتونه جای بیوپسی رو بگیره؟
نه، آزمایش خون جایگزین بیوپسی نمیشه. ولی میتونه اطلاعات اضافی برای تشخیص زودهنگام و برنامهریزی درمان فراهم کنه.
دکتر، این آزمایشها خطر دارن یا فقط نمونه خون لازمه؟
بیشتر آزمایشها فقط نمونه خون یا بافت کوچک نیاز دارن و ریسک بالایی ندارن، ولی همیشه باید تحت نظر پزشک انجام بشن.